Cineál agus Feidhm an Chódaistrithe i nGaeilge Chomhaimseartha na Gaeltachta: Cás-Stáidéar ar Cheantar Ghort an Choirce

Research output: Contribution to journalArticle

Abstract

Déantar, sa pháipéar seo, cur síos ar chineál agus ar chúiseanna sochtheangeolaíochta an chódaistrithe sa Ghaeilge. Déantar an códaistriú agus a chomharthaí sóirt a shainléiriú agus déantar plé ar fhréamhacha anchódaistrithe sa Ghaeilge i bhfianaise na teagmhála teanga mar a bhí ann idir an Béarla agus an Ghaeilge le fada.Déantar, ansin, anailís ar shamplaí den chódaistriú mar a fuarthas sa ghort iad. Is ar chorpas den chaint bheo ócheantar Ghort an Choirce i dTír Chonaill1 atá an anailís seo bunaithe ach tugtar isteach samplaí ó cheantair eile,mar atá Gaoth Dobhair agus Iorras Aithneach leis an téis a thástáil. Tugtar eolas ar athróg shochtheangeolaíochtana haoise a théann i bhfeidhm ar mhinicíocht agus ar shubstaint an chódaistrithe agus déantar tagairt dá bhfuilfaighte amach faoi theangacha eile. Déantar luacháil, ar deireadh, ar a thábhachtaí atá méadú ar mhinicíocht anchódaistrithe i suíomh mionteanga a bhfuil cailliúint bunréimeanna cainte curtha i leith a cuid cainteoirí cheana féin.
LanguageEnglish
Pages199-245
JournalÉigse: A Journal of Irish Studies
VolumeXXXVII
Publication statusPublished - 30 Oct 2013

Cite this

@article{ce1189c779174cf49b8b1deadd5b7417,
title = "Cine{\'a}l agus Feidhm an Ch{\'o}daistrithe i nGaeilge Chomhaimseartha na Gaeltachta: C{\'a}s-St{\'a}id{\'e}ar ar Cheantar Ghort an Choirce",
abstract = "D{\'e}antar, sa ph{\'a}ip{\'e}ar seo, cur s{\'i}os ar chine{\'a}l agus ar ch{\'u}iseanna sochtheangeola{\'i}ochta an ch{\'o}daistrithe sa Ghaeilge. D{\'e}antar an c{\'o}daistri{\'u} agus a chomhartha{\'i} s{\'o}irt a shainl{\'e}iri{\'u} agus d{\'e}antar pl{\'e} ar fhr{\'e}amhacha anch{\'o}daistrithe sa Ghaeilge i bhfianaise na teagmh{\'a}la teanga mar a bh{\'i} ann idir an B{\'e}arla agus an Ghaeilge le fada.D{\'e}antar, ansin, anail{\'i}s ar shampla{\'i} den ch{\'o}daistri{\'u} mar a fuarthas sa ghort iad. Is ar chorpas den chaint bheo {\'o}cheantar Ghort an Choirce i dT{\'i}r Chonaill1 at{\'a} an anail{\'i}s seo bunaithe ach tugtar isteach sampla{\'i} {\'o} cheantair eile,mar at{\'a} Gaoth Dobhair agus Iorras Aithneach leis an t{\'e}is a th{\'a}st{\'a}il. Tugtar eolas ar athr{\'o}g shochtheangeola{\'i}ochtana haoise a th{\'e}ann i bhfeidhm ar mhinic{\'i}ocht agus ar shubstaint an ch{\'o}daistrithe agus d{\'e}antar tagairt d{\'a} bhfuilfaighte amach faoi theangacha eile. D{\'e}antar luach{\'a}il, ar deireadh, ar a th{\'a}bhachta{\'i} at{\'a} m{\'e}ad{\'u} ar mhinic{\'i}ocht anch{\'o}daistrithe i su{\'i}omh mionteanga a bhfuil cailli{\'u}int bunr{\'e}imeanna cainte curtha i leith a cuid cainteoir{\'i} cheana f{\'e}in.",
author = "{O Domagain}, Gearoid",
year = "2013",
month = "10",
day = "30",
language = "English",
volume = "XXXVII",
pages = "199--245",
journal = "{\'E}igse",
issn = "0013-2608",

}

TY - JOUR

T1 - Cineál agus Feidhm an Chódaistrithe i nGaeilge Chomhaimseartha na Gaeltachta: Cás-Stáidéar ar Cheantar Ghort an Choirce

AU - O Domagain, Gearoid

PY - 2013/10/30

Y1 - 2013/10/30

N2 - Déantar, sa pháipéar seo, cur síos ar chineál agus ar chúiseanna sochtheangeolaíochta an chódaistrithe sa Ghaeilge. Déantar an códaistriú agus a chomharthaí sóirt a shainléiriú agus déantar plé ar fhréamhacha anchódaistrithe sa Ghaeilge i bhfianaise na teagmhála teanga mar a bhí ann idir an Béarla agus an Ghaeilge le fada.Déantar, ansin, anailís ar shamplaí den chódaistriú mar a fuarthas sa ghort iad. Is ar chorpas den chaint bheo ócheantar Ghort an Choirce i dTír Chonaill1 atá an anailís seo bunaithe ach tugtar isteach samplaí ó cheantair eile,mar atá Gaoth Dobhair agus Iorras Aithneach leis an téis a thástáil. Tugtar eolas ar athróg shochtheangeolaíochtana haoise a théann i bhfeidhm ar mhinicíocht agus ar shubstaint an chódaistrithe agus déantar tagairt dá bhfuilfaighte amach faoi theangacha eile. Déantar luacháil, ar deireadh, ar a thábhachtaí atá méadú ar mhinicíocht anchódaistrithe i suíomh mionteanga a bhfuil cailliúint bunréimeanna cainte curtha i leith a cuid cainteoirí cheana féin.

AB - Déantar, sa pháipéar seo, cur síos ar chineál agus ar chúiseanna sochtheangeolaíochta an chódaistrithe sa Ghaeilge. Déantar an códaistriú agus a chomharthaí sóirt a shainléiriú agus déantar plé ar fhréamhacha anchódaistrithe sa Ghaeilge i bhfianaise na teagmhála teanga mar a bhí ann idir an Béarla agus an Ghaeilge le fada.Déantar, ansin, anailís ar shamplaí den chódaistriú mar a fuarthas sa ghort iad. Is ar chorpas den chaint bheo ócheantar Ghort an Choirce i dTír Chonaill1 atá an anailís seo bunaithe ach tugtar isteach samplaí ó cheantair eile,mar atá Gaoth Dobhair agus Iorras Aithneach leis an téis a thástáil. Tugtar eolas ar athróg shochtheangeolaíochtana haoise a théann i bhfeidhm ar mhinicíocht agus ar shubstaint an chódaistrithe agus déantar tagairt dá bhfuilfaighte amach faoi theangacha eile. Déantar luacháil, ar deireadh, ar a thábhachtaí atá méadú ar mhinicíocht anchódaistrithe i suíomh mionteanga a bhfuil cailliúint bunréimeanna cainte curtha i leith a cuid cainteoirí cheana féin.

M3 - Article

VL - XXXVII

SP - 199

EP - 245

JO - Éigse

T2 - Éigse

JF - Éigse

SN - 0013-2608

ER -